شبکه بهداشت و درمان شهریار
نظرسنجی
کیفیت مطالب مندرج در این بخش

عالی
خوب
متوسط
ضعیف

آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 1587
 بازدید امروز : 64
 کل بازدید : 592749
 بازدیدکنندگان آنلاين : 2
 زمان بازدید : 2.0941
برنامه های واحد
 

لزوم اجرای برنامه ها و فعالیت ها ی واحد بهداشت حرفه ای

    بهداشت حرفه ای از جمله با ارزشترین دارائیهای افراد جوامع و کشورها است که بعنوان یک استراتژی با اهمیت نه تنها سلامتی شاغلین را در نظر میگیرد بلکه تاثیر مثبت و قابل ملاحظه ای در بهره وری و کیفیت محصولات , انگیزش کار رضایت شغلی و کیفیت کل زندگی افراد جامعه را دارد .

     هدف از خدمات بهداشت حرفه ای تامین ایمنی در بهداشت , پیشگیری از بیماریهای ناشی از کار , پیشگیری از معلولیتها , استفاده بهینه از توان نیروی کار و تامین رفاه شاغلین است . این مهم میسر نمیشود مگر آنکه بتوانیم با استفاده از قوانین , آئین نامه ها و طرحهای در دست اجرا وجود نیروی کار سالم , بارور و با انگیزه را تضمین نمائیم.

   تحقق اهداف عالی اصول 29 و 43 قانون اساسی جمهوریاسلامی ایران توزیع عادلانه تر امکانات بهداشتی – درمانی به گروههای شاغل و آسیبپذیر جامعه و تحقق اهداف شبکه های بهداشتی درمانی کشور که از عوامل مهم توسعهاجتماعی , اقتصادی و فرهنگی است .

  • ارتقاء سطح سلامت کارگران
  • گسترش فرهنگخدمات بهداشتی
    جلب مشارکت کارفرما جهت تامین حفظ و ارتقاء سلامت کارگران
  • آموزش هر چه بیشتر کارگران


وظایف کلی بهداشت حرفه ای


1- نظارت و برنامه ریزی فنی و اداری کادر تحتسرپرستی در زمینه بهداشت حرفه ای و آگاهی لازم از وضعیت مربوطه به آنها
2- انجاممطالعات لازم بمنظور آگاهی از وضعیت بهداشت حرفه ای کارگاهها و کارخانجات , معادن , مشاغل کشاورزی و خدمات در منطقه
3- تشکیل جلسات با سازمانها و ارگانهای ذیربط درزمینه جلب هماهنگیهای بین بخشی بمنظور ارائه خدمات بهداشت حرفه ای
4- تنظیمبرنامه های اجرائی و پیگیری عملیات اجرائی در زمینه مبارزه با بیماریهای ناشی ازکار و تامین بهداشت کار و کارگر و محیط کار با هماهنگی پزشک
5- آگاهی از حدود ملی تماس شغلی عوامل بیماریزا بمنظور ارزیابی و برنامه ریزی درزمینه پیشگیری و کنترل عوامل زیان آور محیط کار با توجه به استانداردهای موجود
6- برنامه ریزی در زمینه بهبود شرایط کار و انجام معاینات دوره ای در مشاغل سختو زیان آور
7- آشنایی با اصول مراقبتهای اولیه بهداشتی ( P.H.C ) و فعالیت , نظارت در زمینه ادغام فعالیتهای بهداشت حرفه ای در سیستم شبکه های بهداشتی و درمانیکشور
8- برنامه ریزی در زمینه توسعه , تاسیس , تجهیز و راه اندازی خانه هایبهداشت کارگری و مراکز بهداشت کار
9- نظارت در اجرای طرحهای بهداشت حرفه ای) ادغام , بقا , بهگر , صنوف و......)
10- برنامه ریزی , هماهنگی و پیگیری در زمینهتشکیل کمیته های حفاظت فنی و بهداشت کار
11- برنامه ریزی در زمینه تشکیل دورههای آموزشی و بازآموزی بهداشتیاران کار , بهورزان , کاردانهای بهداشتی , اعضاءکمیته های حفاظت فنی و بهداشت کار و بازآموزی طب کار
12- آشنائی کامل با سیستمشبکه و مراکز بهداشتی و درمانی شهری و روستایی و خانه های بهداشت بمنظور برنامهریزی در زمینه استفاده از توان و پرسنل شاغل در سیستم شبکه در جهت ارائه خدماتادغام یافته
13- هماهنگی و همکاری با کارشناسان آموزش بهداشت بمنظور ارائهبرنامه های آموزشی بهداشت عمومی و حرفه ای
14- برنامه ریزی در ارائه برنامه هایآموزشی بهداشت عمومی و حرفه ای با هماهنگی و همکاری کارشناس مسئول آموزش بهداشت
15- اجرای طرحهای تحقیقاتی و همکاری با موسسات و مجریان طرحهای تحقیقاتی درزمینه مسائل زیان آور محیط کار

 
 
برنامه های واحد بهداشت حرفه ای
 
1-برنامه بهداشت وايمني مواد شيميائي

بهداشت وايمني مواد شيميائي عبارت است از پيشگيري وجلوگيري از اثرات مضر كوتاه مدت ودراز مدت ناشي ازمواد شيميائي براي بشر ومحيط زندگي در هريك از مراحل توليد ، انبارداري ، حمل ونقل ، مصرف ودفع صحيح وايمن هريك از مواد زائدشيميائي ومديريت آن

هدف: فراهم نمودن شرايط جهت استفاده ايمن از مواد شيميائي از طريق ارزيابي خطر براي محيط وانسان وارتقاء قابليت ارائه فوريتها وحوادث شيميائي وبررسي اثرات زيان آور تماس با مواد شيميائي

 
فعاليتهای اجرائی : 

       بازديد ازکارگاههاوکارخانجات که دارای موادشيميائی هستند ( ماده اوليه ، بينابينی ، توليد) نظارت بربهسازی کارگاهها وکارخانجات براساس چک ليست نظارت ، نظارت برنحوه صحيح انبارداری موادشيميائی براساس فرم وچک ليست، نظارت بر برچسب زنی موادشيميائی مصرفی وتوليدی درکارخانجات وکارگاهها ، برگزاری دوره های آموزشی اصول صحيح استفاده از مواد شيميائی ، آشنائی با خطرات وبيماريهاوحوادث ناشی ازموادشيميائی برگزاری دورهاي آموزشی مقابله با حوادث ناشی ازموادشيميائی با همکاری کليه ارگانهای ذيربط

وظيفه کارشناسان بهداشت حرفه ای دراين زمينه شامل :

- شناسائی مواد شيميائی مصرفی وتوليدی درمنطقه

- بررسی ميزان خطرزائی ماده شيميائی

- ارائه راهکاربرای پيشگيری ازخطرمسموميت وايجاد عوارض ناشی ازمواد شيميائی در بروز حوادث

- همکاری درنظارت برحمل ونقل مواد شيمائی منطقه

- نظارت برانبارداری ونگهداری موادشيميائی درکارخانجات

- نظارت بربرچسب زنی موادشيميائی موجود در کارخانجات وکارگاهها وانبارهای مواد شيميائی

 
2-سیلیکوزیس

  سیلیکوزیس یک پنوموکونیوز است که درنتیجه استنشاق ذرات کریستالیزه سیلیکون آزاد معلق درهوا بوجود می آید. ذرات ریز سیلیکون آزاد معلق در هوا، درنتیجه انفجار وآسیاب کردن،سوراخ کردن ،سائیده شدن،خردشدن تکه تکه کردن سنگها ایجادمی شود.مخصوصا" غبار ناشی ازکارتزئینی روی سنگهای گرانیت وماسه سنگهاوماسه سائیده شده بیشتر خطرناک هستند. نکته اساسی درپیشگیری ازسیلیکوزیس،ممانعت از آلودگی محیط کار به گرد و غبار سیلیس آِزاد می باشد.

به طور کلی میتوان اصول پیشگیری ازبیماریها راچنین خلاصه کرد:

1-جانشینی مواد مضر به وسیله موادی که خطر کمتری دارند.

2-کاهش یا کنترل گردوغبار
3- حفاظت فردی در کارگران
4-آزمایشات واقدامات پزشکی
 
روند انجام طرح سیلیکوزیس

-بازدیداز واحدهای دارای گردو غبارسیلیس

-انجام معاینات برای کارگرانی که حداقل6ماه(پیوسته تا ناپیوسته) سابقه مواجهه یا سیلیس دارند.

-کلیه کارگران علاوه بر معاینات لازم است یک گرافی قفسه صدری نیز داشته باشند.

-ارجاع کارگرانی که درگرافی آنها اختلال مشاهده گردیده به متخصص فوکال پوینت منطقه

-کنترل فنی مهندسی محیط کار

 
3-طرح ارگونومی در محیط کار

    شرایط موجود درمحیط کار هستندکه به دلیل تحمیل فشارهای بیش از حدتوان کارگرسلامت سیستم و اندامهای بدن اواعم از سیستم اسکلتی-عضلانی ،سیستم عصبی،ایمنی،روانی وغیره به مخاطره افتاده و باعث وقوع عارضه یاآسیب می شوند.

    یکی ازاین عوامل زیان آور،عوامل ارگونومیک یا وضعیتهای نامناسب ارگونومیکی هستند چراکه وضعیت نامناسب بدن درحین کار ،عدم تناسب جسمی بین کارگروکارمحوله ،ابزارکار نامناسب،حمل غیر اصولی بار وغیره باعث بروزعوارض اسکلتی-عضلانی درکارگران می شوند،لذا مرکزسلامت محیط کار در سال1387 اقدام به تدوین وابلاغ طرح اصلاح شرایط ارگونومی درمحیط های کار نموده است .روند شناسایی وارزیابی عامل زیان آور،کار درشرایط نامناسب ارگونومیکی را با هدف اصلاح شرایط وروش کار در کارگاههای تحت پوشش از اهداف طرح بوده که تا کنون ادامه دارد .

 

4-طرح بهداشت کشاورزی

   بهداشت كشاورزي علمي است كه با شناسايي ، ارزيابي و كنترل عوامل و شرايط زيان آور محيط كار و انجام مراقبت هاي بهداشتي ، درماني حافظ سلامت كشاورزان ميباشد .

 نگهداري وبهبود سلامت جسمي و رواني كشاورزان و افراد وابسته به آنها و رسانيدن آنها به حداكثر ممكن ميباشد .

اقدامات لازم در جهت رسيدن به اهداف:

1- آموزش موازين بهداشتي و ايمني به كشاورزان در ارتباط با شغل آنها.

2- سالم سازي مزارع وباغات با شناخت و بررسي و كنترل عوامل زيان آور مربوط به آن .

3- انجام مراقبت هاي بهداشتي ، درماني از طريق معاينات دوره اي .

4- پيشگيري از بروز حوادث ناشي از كار كشاورزان و ارائه كمك هاي اوليه در صورت بروز حادثه .

5- توجه به مسائل و مشكلات رواني و عاطفي كشاورزان در باغات ، مزارع و خانواده آنها .

 
آموزش

1 – نحوه استفاده صحيح از ابزارو ماشين آلات كشاورزي .

2 – آشنا نمودن كشاورزان با عوامل زيان آور در مزارع و باغات و  و راههاي پيشگيري هر كدام .

3 – به كار بردن وسايل حفاظت فردي

4 – ارائه كمك هاي اوليه كه مي تواند  در حفظ سلامت كشاورزان موثر باشد .

 

وضعيت ايمني و بهداشت حرفه اي در كشاورزان متاثر از عوامل مختلف به شرح ذيل مي باشد .

1– فصل سال براي هر فعاليت ومحصول كشاورزي و نوع كار از قبيل برداشت محصول

2 – انجام كار در هواي آزاد و درنتيجه مواجهه با شرايط متغير جوي بسته به فصل و منطقه جغرافيايي .

3 – تغييرات مكرر درنحوه انجام كار توسط كشاورز .

4 – تماس يا مواجهه با حيوانات و ميكرو اركانيسم ها ي مختلف

5 – استفاده گسترده از مواد شيميايي مختلف و خطرات آنها.

6 – فاصله قابل توجه بين محل كار و زندگي
7 – وضعيت و شرايط زندگي ابتدايي

8 – عدم امكان اعمال استاندارد هاي ايمني و بهداشتي در مزارع كوچك

9 – بهره گيري از كارگران فصلي و كودكان بدون هيچگونه تدابير حفاظتي و مراقبت هاي بهداشتي در مزارع.

بهداشت حرفه اي معتقد است كشاورزان محقّ هستند كه :

  • بيماريها ي شايع محيط خودشان آگاه باشند
  •  ازبيماريهاي شايع دام هاي شان آگاه باشند .
  •  به دستورالعمل هاي پيشگيري از بروز حوادث و خطرات :

- شيميا يي             

- بيو لوژيكي               

- فيزيكي              

- اگونوميكي

 - رواني

و در مجموع بهداشت شغلي ، دسترسي داشته باشند .

 
  • به خدمات بهداشتي / درماني و بويژه اختصاصي شغل خود دسترسي داشته باشند .
  •  از جايگاه شغلي تعريف شده با مسئوليتهاي متقابل كشاورز / دولت برخوردار باشند .
  •  آموزش هاي مختلف مورد نياز را دريافت نمايند .


وظایف کارشناسان و بهورزان :

1 – تشكيل پرونده هاي بهداشتي همراه معاينات ادواري و تشخيص عوامل آور متوجه كشاورزان .

2 – تشكيل پرونده بهداشتي و نظارت بر بهسازي دامداريهاي كشاورزان .

3 – ارائه آموزشهاي فني و بهداشتي به كشاورزان بصورت مكتوب و يا حضوري .

4 – تقويت ساختار هاي صنفي كشاورزان جهت ارتقاء خدمات مورد درخواست و تامين نظر مصرف كنندگان بعنوان مثال ارتقاء كيفي محصولات.

5 – سنجش باقيمانده سموم روي محصولات كشاورزي .

6 – تشكيل بانك اطلاعاتي .

7 – كاهش مسموميتهاي حاد ومزمن در ميان كشاورزان.

8 – ارتقاء آگاهي كشاورزان در كاربرد و نگهداري صحيح سوم .

9– كنترل مراكز تهيه و توزيع سموم و شركتهاي دفع آفات نباتي و خانگي


5-طرح حذف آزبست ازمحیط کار:

     آزبست که به پنبه نسوز یا آمیانت معروف است یک اصطلاحکلی بوده که برای چندین نوع مختلف سیلیکات معدنی بکار میرود. آزیست به دوگروهسرپنتین وآمفیبول تقسیم می شود شود.تنها عضو گروه سرپنتن ،کریزوتایل است.کریزوتایلدارای رنگ سفید بوده و تقریبا" 95%تولید آزبست جهان را به خود اختصاص می دهد. آزبستدرطی قرن گذشته بطور وسیع درجهان مورد استفاده قرار گرفته است. با اینکه درکشور هایتوسعه یافته تقاضابرای استفاده ازآزبست کاهش یافته ولی مصرف درکشورهای در حال توسعهرو به افزایش است.

    مواجهه با رشته های آزیست علاوه بر معادن ،آسیابها وکارخانههای تولید کننده رشته های آزیست،برای کارگران ساختمان ،لوله کش ها،سازندگان دیگهایبخار وجوشکاران نیز رخ می دهد.همچنین آزبست در ساخت لباسهای ایمنی ،انواع مختلففیلترها،سیمان وآجر کف اتاق ،اجناس اصطکاکی مثل لنت ترمز وکلاچ ماشین مورد استفادهقرار می گیرد.

    مهمترین عوارض جانبی مواجهه با آزبست عبارت است از آزبستور(فیبروزریه)،مزوتلیومای پلوروصفاق سرطان ریه ،سرطان حنجره واحتمالا"سرطانهای دستگاه گوارشمیباشد.

     براساس طرح حذف آزبست ازمحیط کار مصرف انواع آزبست از جمله آزبستسفید(کریزوتایل)منع گردیده است.درضمن وزارت بهداشت،درمان وآموزش پزشکی ضمنتاکیدبرتوقف هرچه سریع تر استفاده ازازبست درکلیه صنایع باتوجه به وجود این آلایندهدرهوای آزادکه سلامت عموم راتهدید می کندخواستارجلوگیری ازعرضه ومصرف لنتهای ترمزوصفحه کلاجهای دارای آزبست می باشد.

 
6-طرح ساماندهی روشنایی درمحیط کار

   روشنایی بعنوان یک عامل فیزیکی درمحیط های کار مطرح میباشد که درصورت فراهم نبودن کیفیت وکمیت مناسب آن،میتواند به فاکتوری برای پیدایش برخی عوارض یا اختلالات بینایی،جسمی،روحی ویاحوادث در محیط های گردد.

 مطابق باشاخصهای آمار تعدادی از کارگاههای تحت پوشش فاقد سیستم روشنایی مناسب بوده ،لذا بالطبع درصدی از کارگران در معرض روشنایی نا مناسب می باشد.برهمین اساس مرکز سلامت محیط وکار باتدوین وابلاغ طرح جامع عملیاتی ساماندهی روشنایی درمحیط کاردر سال 1385 روند شناسایی وارزیابی عامل زیان آور روشنایی را باهدف ساماندهی واصلاح آن در محیط های کارآغاز نمود که تا کنون ادامه دارد.


7-طرح کنترل صدا:

    صدا شایع ترین عامل زیان آورفیزیکی در محیط کار است که با شدتهایمختلف تقریبا" درتمام صنایع وجود دارد که درصورت عدم رعایت موازین بهداشت وحفاظتصنعتی ، سلامت کارگران رابه مخاطره میاندازد.باتوجه به اینکه صداعلاوه براثرسوءبرسیستم شنوایی به عنوان یک استرسور عمومی ممکن است سبب افزایش فشار خون،بروزمشکلات قلبی عروقی ،تحریک اعصاب ،اضطراب،تاثیر برخواب ومشکلات روحی روانی شود ضروریاست به طور جدی به این معضل محیطی پرداخته شود.


عمده فعالیتهای انجام شده درراستای طرح شامل:


-
بازدید ازواحدهای دارای عوامل زیان آور
-
سنجش وارزیابیعامل صدا در محیط کار
-
کنترل صدا در محیط کار
-
معاینات کارگران در معرض صداوارزیابی شنوایی کارگران


8-طرح ماده 5 پسماندها

به استناد ماده 5 قانون مدیریت پسماندها وقانون کار جهت حفظ،تامین وارتقاء سطح سلامت شاغلینی
که درعملیات مختلف جمع آوری دستی وماشینی، حملونقل ، جابجایی، بازیافت پردازش،انبار ودفع پسماندهای عادی ،پزشکی وبیمارستانی،ویژه ،کشاورزی وصنعتی مشغول بکار هستند دستور العمل اجرایی سلامت ،ایمنی وبهداستعوامل اجرایی مشمول ماده 5 قانون مدیریت پسماند ها تدوین شده است.


1-شناساییوتعیین احتمال خطر برای سلامت ،ایمنی وبهداشت دریک از مشاغل موجود
2-برنامهآموزشی وبازآ موزی شاغلین
3-وسایل حفاظت فردی مورد استفاده شاغلین به تفکیک نوعشغل آنها
4-ضوابط برنامه انجام مراقبتهای پزشکی شامل معاینات شغلی ونوع معایناتبه تفکیک هر شغل
 
5-برنامه پایش (مونیتورینگ) هوا وپایش فردی مشتمل برروشهای فنینمونه برداری محیطی و وسایل وتجهیزات مورد نیاز، روشهای نگهداری ، کالیبراسیوندستگاههای مربوطه، کالیبراسیون دستگاههای مربوطه ، نوع ودفعات پایش
6-برنامهحفاظت شاغلین در مرحله پاکسازی محل ضایعات وآلودگی زدای


9-کمیته های حفاظت و بهداشت کار

   در راستای نظارت بر حسن اجرای ماده 93 قانون کار در کارگاهها وکارخانجات باجمعیت کارگری 25 نفر و بیشتر ، برنامه کمیته های حفاظت فنی وبهداشت کار پیش بینی شده است . بر این اساس کلیه کارشناسان بازرس با راهبری ستاد شبکه کارگاههای بالای 25 نفر شاغل را جهت تشکیل کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار ترغیب  و الزام می کنند و کارفرما بایستی بر اساس ماده 93 قانون کار و آیین نامه تشکیل کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار نسبت به ایجاد کمیته مذکور اقدام نماید.